Komornik wszczyna egzekucję na wniosek wierzyciela. Do wniosku trzeba dołączyć tytuł wykonawczy. Poniżej opisujemy, kiedy można złożyć wniosek, co musi zawierać, jakie dokumenty dołączyć, do którego komornika go skierować i kto ponosi koszty.
Kiedy można złożyć wniosek
Podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy, czyli tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności (art. 776 KPC). Tytułami egzekucyjnymi są m.in. (art. 777 KPC):
- orzeczenie sądu, które jest prawomocne lub podlega natychmiastowemu wykonaniu, np. wyrok albo nakaz zapłaty;
- ugoda zawarta przed sądem;
- akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji.
Klauzulę wykonalności nadaje sąd. Sam wyrok bez klauzuli, wezwanie do zapłaty czy faktura nie wystarczą do wszczęcia egzekucji.
Roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub ugodą przedawnia się z upływem 6 lat. Świadczenia okresowe należne w przyszłości, np. czynsz, przedawniają się z upływem 3 lat (art. 125 § 1 KC). Jeśli z tytułu wykonawczego wynika, że termin przedawnienia już upłynął, do wniosku trzeba dołączyć dokument potwierdzający, że bieg przedawnienia został przerwany (art. 797 § 11 KPC).
Do którego komornika
- Egzekucję z ruchomości, wynagrodzenia czy rachunku prowadzi co do zasady komornik właściwy według miejsca zamieszkania lub siedziby dłużnika (art. 844 § 1 KPC).
- Egzekucję z nieruchomości prowadzi komornik działający przy sądzie, w którego okręgu nieruchomość jest położona (art. 921 § 1 KPC).
- Wierzyciel może też wybrać komornika z obszaru tej samej apelacji, w której działa komornik właściwy. Wyjątkiem są m.in. egzekucja z nieruchomości i opróżnienie lokalu. Wybór zaznacza się pisemnym oświadczeniem dołączonym do wniosku. Wybrany komornik w określonych sytuacjach musi odmówić wszczęcia egzekucji (art. 10 ustawy o komornikach sądowych). Wydatki związane z czynnościami komornika wybranego poza jego rewirem ponosi wierzyciel.
Wykaz komorników z ich rewirami prowadzi Minister Sprawiedliwości, a wykaz komorników przy danym sądzie publikuje na swojej stronie sąd rejonowy.
Co musi zawierać wniosek
Według art. 797 § 1 KPC we wniosku trzeba wskazać świadczenie, które ma być spełnione, i dołączyć tytuł wykonawczy. Wniosek jest pismem procesowym, więc powinien zawierać też elementy z art. 126 KPC. W praktyce są to:
- oznaczenie komornika (imię i nazwisko, sąd, przy którym działa);
- dane wierzyciela i dłużnika: imiona i nazwiska lub nazwy, adresy, PESEL albo NIP, a dla firm numer KRS;
- wskazanie tytułu wykonawczego (sąd, data, sygnatura);
- określenie świadczenia: należność główna, odsetki z datami, od których są naliczane, koszty zasądzone w tytule;
- sposoby egzekucji, jeśli wierzyciel chce je wskazać;
- podpis i listę załączników.
Wniosek obejmuje wszystkie dopuszczalne sposoby egzekucji poza nieruchomościami. Egzekucja z nieruchomości wymaga osobnego żądania wierzyciela. Wierzyciel może wskazać wybrane sposoby, a komornik stosuje ten, który jest najmniej uciążliwy dla dłużnika (art. 799 § 1 KPC). Warto podać znane informacje o majątku dłużnika: pracodawcę, bank, pojazdy. Jeśli wierzyciel nie wskaże majątku, komornik sam ustala go w dostępnych mu rejestrach i może wezwać dłużnika do złożenia wykazu majątku (art. 801 § 1 KPC).
Wniosek można złożyć na urzędowym formularzu (art. 796 § 1 KPC). Wzory wniosków są też w zakładce Wzory wniosków.
Jakie dokumenty dołączyć
- Oryginał tytułu wykonawczego, czyli tytułu egzekucyjnego z klauzulą wykonalności. Jeśli nakaz zapłaty został wydany w elektronicznym postępowaniu upominawczym (e-Sąd), zamiast papierowego oryginału dołącza się dokument z systemu teleinformatycznego, który pozwala komornikowi sprawdzić tytuł (art. 797 § 3 KPC).
- Dokument o przerwaniu przedawnienia, jeśli z treści tytułu wynika, że termin przedawnienia upłynął (art. 797 § 11 KPC).
- Pełnomocnictwo, jeśli wniosek składa pełnomocnik.
- Oświadczenie o wyborze komornika, jeśli wierzyciel korzysta z prawa wyboru.
Jeśli wierzytelność przeszła na inną osobę, np. przez cesję albo dziedziczenie, potrzebny jest tytuł wykonawczy z klauzulą wykonalności nadaną na rzecz nowego wierzyciela (art. 788 KPC). Sama umowa cesji dołączona do wniosku nie wystarczy.
Jak złożyć wniosek
Wniosek składa się w kancelarii komornika albo wysyła pocztą. Drogą elektroniczną można złożyć wniosek wtedy, gdy podstawą egzekucji jest tytuł wydany w systemie teleinformatycznym, np. w e-Sądzie (art. 797 § 2 KPC).
Jeśli we wniosku są braki formalne, komornik wzywa do ich uzupełnienia w terminie tygodnia. Wniosek nieuzupełniony w terminie jest zwracany i nie wywołuje żadnych skutków (art. 130 KPC). Komornik odmawia wszczęcia egzekucji, gdy wniosek jest niedopuszczalny. Taki wniosek również nie wywołuje skutków, np. nie przerywa biegu przedawnienia (art. 8001 KPC).
Koszty: co płaci wierzyciel, a co dłużnik
- Zaliczki na wydatki, np. na doręczenia czy uzyskanie informacji z rejestrów, wpłaca wierzyciel. Zaliczka na doręczenia nie może jednorazowo przekroczyć 60 zł, chyba że planowane wydatki znacznie przekroczą tę kwotę. Wydatki odzyskane od dłużnika wracają do wierzyciela.
- Opłatę egzekucyjną w sprawie o świadczenie pieniężne komornik ściąga od dłużnika. Wynosi 10% wyegzekwowanej kwoty, a 3%, jeśli dłużnik zapłaci w ciągu miesiąca od doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji (art. 27 ustawy o kosztach komorniczych).
- W niektórych przypadkach opłata obciąża wierzyciela:
- gdy wierzyciel sam wnosi o umorzenie egzekucji: co do zasady 5% kwoty pozostałej do wyegzekwowania, a 100 zł, jeśli wniosek złożył przed doręczeniem dłużnikowi zawiadomienia;
- gdy postępowanie zostanie umorzone z innych przyczyn, np. z powodu bezskuteczności: 150 zł, z wyjątkami ustawowymi;
- gdy wszczęcie egzekucji było oczywiście niecelowe albo we wniosku wskazano osobę, która nie jest dłużnikiem: 10% egzekwowanego świadczenia (art. 29 i 30 ustawy o kosztach komorniczych).
Najczęstsze pytania
Czy wniosek do komornika przerywa przedawnienie?
Tak. Czynność przed komornikiem podjęta bezpośrednio w celu zaspokojenia roszczenia przerywa bieg przedawnienia (art. 123 § 1 pkt 1 KC). Przedawnienie zaczyna biec na nowo dopiero po zakończeniu postępowania egzekucyjnego (art. 124 § 2 KC). Nie dotyczy to wniosku zwróconego z powodu braków ani wniosku, co do którego komornik odmówił wszczęcia egzekucji.
Co się dzieje po złożeniu wniosku?
Komornik rejestruje sprawę pod sygnaturą (Km), dokonuje pierwszych czynności i doręcza dłużnikowi zawiadomienie o wszczęciu egzekucji. Opisujemy to w artykule Wszczęcie postępowania egzekucyjnego – kiedy następuje i co oznacza.
Czy wierzyciel może sprawdzać, co się dzieje w sprawie?
Tak. Strony postępowania mogą przeglądać akta sprawy egzekucyjnej i uzyskiwać informacje o jej stanie.
Informacja
Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i dotyczy ogólnych zasad postępowania. Nie stanowi porady prawnej ani rekomendacji określonego działania w konkretnej sprawie. W przypadku wątpliwości dotyczących indywidualnej sytuacji prawnej należy skorzystać z pomocy adwokata, radcy prawnego albo punktu nieodpłatnej pomocy prawnej.
⚖️ Ostatnia weryfikacja merytoryczna: 06.11.2026 — Izabella Osial, Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Grodzisku Mazowieckim.
